TTK 1420, 1427: Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasında Zarar Tespit Belgelerinin Tamamlanması, Muacceliyet ve Zamanaşımı Başlangıcı
Tehlikeli maddeler zorunlu mali sorumluluk sigortasından kaynaklanan tazminat istemlerinde zamanaşımı süresi, sigortacının temerrüdü ve muacceliyet için gerekli olan zarar tespitine elverişli belgelerin sigorta şirketine tamamıyla tevdi edildiği tarihten itibaren hesaplanır.
İnşaat hafriyatı sırasında meydana gelen patlama sonucu oğullarını kaybeden davacılar, davalı sigorta şirketinden destekten yoksun kalma tazminatı talep etmiştir. Davalının zamanaşımı itirazı, İtiraz Hakem Heyetince zarar tespitine elverişli belgelerin tamamlandığı tarih esas alınarak reddedilmiş ve tazminat talebi kabul edilerek temerrüt faiz tarihi düzeltilmiştir. Yargıtay, İtiraz Hakem Heyeti kararının usul ve yasaya uygun olduğuna kanaat getirerek hükmün onanmasına karar vermiştir.
11. Hukuk Dairesi 2025/1313 E. , 2025/5262 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2025/23 Esas, 2025/47 K. D.İş Hakem Kararı Saklama KARAR : Saklama kararı SAYISI : 2024/İHK-103450 KARAR : İtirazın kısmen kabulü İtiraz Hakem Heyeti kararı, Yargıtayca duruşma istemli olarak davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildi. Duruşma için belirlenen 09.09.2025 günü hazır bulunan davacılar vekili Avukat ... ile davalı vekili Avukat ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü. KARAR I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; müvekkillerinin oğlu ...'ın dava dışı bir şirketin işçisi olduğunu, davalı şirketin sigortalısı ... İnş. San. Ltd. Şti.'nin yürüttüğü inşaat hafriyat işi sırasında patlayıcı madde patlatılması neticesi etrafa saçılan taş parçalarının bitişik parselde güvenlik görevlisi olarak çalışan davacıların murisine isabet ederek ölümüne neden olduğunu, müvekkillerinin oğullarının desteğinden yoksun kaldığını ileri sürerek anne ... için 236.329,73 TL, baba ... için 193.670,27 TL olmak üzere toplam 430.000,00 TL'nin olay tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; kazanın 23.12.2021 tarihinde gerçekleştiğini, hakem heyetine başvurunun 27.03.2024 tarihinde yapıldığını, Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın C.8. maddesi gereği 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI Sigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyetinin 26.09.2024 tarihli, K-2024/421125 sayılı kararı ile davalı ile dava dışı şirket arasında Tehlikeli Maddeler ve Tehlikeli Atık Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçesi düzenlendiği, 23.12.2021 tarihinde meydana gelen patlamada davacıların murisinin vefaat ettiği, davacılar vekilinin 22.04.2022 tarihinde davalıya müracat ettiği, başvurunun 2 yıl boyunca sürüncemede bırakıldığı ve 2 yıl sonunda zamanaşımı nedeniyle reddedildiği, bu durumun iyiniyet kuralları ile bağdaşmadığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) 1420. maddesinde düzenlenen 6 yıllık mutlak zamanaşımı süresinin somut uyuşmalıkta dikkate alınacağı, davacılar vekilinin davalıya 22.04.2022 tarihinde başvurduğu, Yasa gereği 8 iş gününde ödeme yapmayan sigortacının temerrüde düşeceği, talebin haksız fiilden kaynaklanması nedeniyle 05.05.2022 tarihinden itibaren faize hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle talebin kabulüne, ... için 236.329,73 TL, ... için 193.670,27 TL olmak üzere toplam 430.000,00 TL'nin 05.05.2022 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiş, bu karara davalı vekili tarafından süresi içinde itiraz edilmiştir. IV. İTİRAZ HAKEM HEYETİ KARARI Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6102 sayılı TTK'nın 14 20... . maddeleri nazara alındığında zarar ve tazminat sorumlusu öğrenilmiş olduğundan davanın 2 yıllık zamanaşımı süresine tabi olacağı, muacceliyet için de yine aynı TTK'nın 1427. maddesi gereği zarar tespitine elverişli belgelerin verilmesinin ön koşul olduğu, zarar tespitine elverişli belgelerin 30.11.2023 tarihinde tamamlandığının anlaşıldığı, bu durumda iki yıllık zamanaşımın başlangıcı en erken 30.11.2023 olduğundan davanın zamanaşımı süresi içinde açıldığı, tazminat talebinde bulunanlar anne ve baba olduğundan yetiştirme gideri düşülmesinden bahsedilemeyeceği, davalının bilirkişi raporuna karşı, zamanaşımı dışında itirazının da olmadığı, vekalet ücretine hükmedilirken de maktunun altına düşülemeyeceği, faiz yönünden tüm belgelerin 30.11.2023 tarihinde davalıya verildiği dikkate alındığında TTK gereği 45 günlük sürenin bitimi olan 15.01.2024 tarihinde temerrüdün gerçekleştiğinin kabulü gerektiği gerekçesiyle itirazın kısmen kabulü ile kararda geçen “05.05.2022" tarihinin “15.01.2024” şeklinde değiştirilmesine, diğer itirazların reddine karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir. V. TEMYİZ A.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının iptali istemine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere, kararın gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir. VI. KARAR Yukarıda açıklanan nedenlerle, temyiz olunan Sigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti kararının ONANMASINA, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 11.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
- istinafSigorta Tahkim Komisyonu İtiraz Hakem Heyeti2024/103450 E.2024/103450 K.İtirazın kısmen kabulü ile temerrüt tarihinin düzeltilmesi
- ilk dereceSigorta Tahkim Komisyonu Uyuşmazlık Hakem Heyeti2024/421125 E.2024/421125 K.26.09.2024Zamanaşımı definin reddi ile talebin kabulüne
- m. 1420· Uyuşmazlık ve İtiraz Hakem Heyeti: Sigorta sözleşmesinden doğan tazminat istemlerinde zamanaşımı süresi ve bu sürenin başlangıcına ilişkin hak düşürücü deflerin değerlendirilmesinde esas alınmıştır.
- m. 1427· İtiraz Hakem Heyeti: Sigorta tazminatının muaccel olması ve sigortacının temerrüde düşmesi için gerekli olan zarar tespit belgelerinin tamamlanma tarihinin belirlenmesinde uygulanmıştır.
- sigorta tahkim
- destekten yoksun kalma tazminatı
- mali sorumluluk sigortası
- zamanaşımı
- muacceliyet
- temerrüt
- haksız fiil