TTK 1420: Tarım Sigortalarında Muacceliyet Tarihi ve Islah Nedeniyle Zamanaşımı

11. Hukuk Dairesi         2025/3533 E.  ,  2025/7002 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2024/607 Esas, 2025/197 Karar
HÜKÜM :Davanın Kısmen Kabulü

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin, davalı tarafından sigortalanan don hasar teminatlı arazilerde elma üretimi yaptığını, 23.04.2019 tarihinde müvekkilinin bahçelerinin bulunduğu ... ilçesinin ... köyünde hava sıcaklığının 0 derecenin altına indiğini, müvekkilinin bahçelerinde don olayı meydana geldiğini, nisan ayının üçüncü haftasında elma ağaçlarının çiçeklenme döneminde meydana gelen don olayının ağaçlardaki çiçekleri yaktığını, meyvelere dönüşecek çiçeklere zarar verdiğini, 23.04.2019 tarihinde don hasarı meydana geldikten sonra 29.04.20 19... .04.2019 tarihlerinde bütün zarar gören sigortalı araziler yönünden ihbar süresi içerisinde davalıya ihbar yapıldığını, ödemenin reddedildiğini, delil tespiti ile dosyaya giren bilirkişi raporu ile de bu hususun tespit edildiğini ileri sürerek don hasarı sebebiyle bahçelerde meydana gelen maddi zararın bilirkişiler tarafından hesaplanarak temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile ödenmesine, 2019/35 D.iş sayılı dosyada yapılan yargılama gideri olan 1.192,30 TL'nin ve dosyada lehlerine hükmedilen 660,00 TL vekalet ücretinin karşı taraftan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini istemiş, 31.08.2022 tarihli ıslah dilekçesiyle 100,00 TL bedelli tazminat talebi, toplamda 122.481,88 TL'nin tahsili olacak şekilde artırılmıştır.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; dava konusu ürünlerde don hasarı olmadığını, buna dair tespit yapıldığını, don hasarına uğrayan çiçeklerde kahverengi ve haşlanmış bir görüntü olması gerekirken bu belirtilerin bulunmadığını, 7 ay sonra yapılan inceleme ile don hasarının tespitinin mümkün olmadığını, don hasarı tespitinin en geç 10-15 gün içinde yapılması gerektiğini, tazminat ödenmesine karar verilmesi halinde prim iadesinin mahsubunun gerektiğin belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak yapılan yargılama neticesinde, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1420. maddesinin "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar." hükmünü içerdiği, Devlet Destekli Bitkisel Ürün Sigortası Genel Şartlarının tazminatın ödenmesi başlıklı B7 maddesine göre "Hasar dosyasının tamamlanmasından sonra, kesinleşmiş olan tazminat miktarı en geç 30 gün içinde sigortalıya ödenir.", aynı maddenin 3. fıkrası ise "Tazminat, her halükarda, hasat tarihinden önce ödenmez." hükümlerine haiz olduğu, ... İlçe Tarım Müdürlüğünden gelen yazı cevabıyla, 2019 yılında ilçede elma hasadının 15 Ağustos'tan sonra başladığının görüldüğü (Nitekim Yargıtay 11... /1107 E. ve 2019/ 2987 K., 2015/5925 E. 2015/13682 K. sayılı ilamı), davaya konu olayın 23.04.2019 tarihinde meydana gelmiş olduğu, elma ağaçlarında meydana gelen hasarın ilk hasat tarihi olan 15.08.2019 tarihi itibariyle belirlenebilir olması sebebiyle ıslah ile artırılan miktara yönelik zamanaşımı gerçekleştiğinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne,
100,00 TL'nin 15.08.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, ıslahla artırılan kısım yönünden ise zamanaşımı nedeni ile davanın reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

IV. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, devlet destekli bitkisel ürün sigorta poliçesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dosyadaki yazılara, İlk Derece Mahkemesince 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 373/4 hükmü uyarınca uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, taraf vekillerinin bütün temyiz itirazları yerinde değildir.

V. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile İlk Derece Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harçları peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 25.11.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.