TTK 1427, 1446: İnşaat All Risk Sigortasında Temerrüt Tarihinin Belirlenmesi ve Muafiyet

11. Hukuk Dairesi         2024/4518 E.  ,  2025/3693 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2021/1019 Esas, 2024/561 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2017/991 E., 2020/434 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekilleri tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... şirketince inşaat all risk sigorta poliçesi ile teminat altına alınan İzmir-Urla-Çeşme Otoyolu ... kesimi kapsamında bulunan ... Tünelleri ve ... Köprülü Kavşağı işinde çalışmalara başlanılmasından sonra bazı binalarda çatlaklar meydana geldiğini, ilk tespitler sonucu hasar onarım bedeli olarak 287.043,15 TL ödeme yapıldığını, tünelin 24.05.2015 tarihinde trafiğe açılmasına müteakip binaların 134 adedinde onarılabilecek boyutta hasar oluştuğunu, bu binaların hasar öncesi durumlarına getirilebilmeleri için 626.740,85 TL onarım tutarı hesaplandığını, 64 binanın onarımının ise güç olduğunu, toplam enkaz bedelinin 6.726.925,43 TL olarak tespit edildiğini, bu kapsamda söz konusu tünel yapımını üstlenen firmanın sigorta ettiren olarak tanzim ettirdiği poliçe çerçevesinde belirlenen tutarın davalı şirketten tahsilinin gerektiğini ileri sürerek davaya konu poliçede gösterilen 750.000,00 USD hasar bedelinin ilk defa talep edildiği 27.06.2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun'un (3095 sayılı Kanun) 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili süresi içerisinde davaya cevap vermemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar ve dava dışı sigorta ettiren ... Asfalt Maden İnş. Nak. San. Tic. A.Ş. arasında 05.04.2012-21.12.2015 tarihleri arasında geçerli olacak şekilde düzenlenen üçüncü şahıs mali mesuliyet inşaat all risk sigorta poliçesine konu iş nedeni ile çevre yapılarda hasar meydana geldiği, poliçe çerçevesinde teminat tutarı olarak 750.000,00 USD'nin belirlendiği ve hasar miktarının teminat sınırları içerisinde kaldığı, poliçede olay başına her bir hasarın %10'u, minumum 5.000,00 USD karşılığı TL tutarında tenzili muafiyet uygulanacağının hüküm altına alındığı, 750.000,00 USD'nin % 10'unun 75.000,00 USD olduğu ve bu muafiyet miktarının mahsubu sonucu talep edilebilecek tazminat miktarının 675.000,00 USD tutarında belirlendiği, poliçedeki "İş bu poliçe USD karşılığı TL olarak tanzim edilmiş olup muafiyet hesaplamalar, hasar tazminatı ve prim ödemeleri, ödeme günündeki TC Merkez Bankası A.Ş. döviz satış kuru esas alınmak kaydı ile USD karşılığı TL veya döviz olarak yapılacaktır" düzenlemesi göz önüne alındığında muafiyet hesaplamasının döviz olarak yapılabileceği, davacı tarafça hasar tazminatının ödenmesi için davalı ... şirketine 27.06.2016 tarihli gönderilen yazının davalıya tebliğine ilişkin herhangi bir belge ibraz edilmediği, davalı ... şirketince söz konusu yazıya 10.10.2016 tarihli yazı ile cevap verildiği, davalı ... şirketinin cevabi yazı tarihinin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) 1446. maddeye göre yapılacak ihbar tarihi olarak kabulünün gerektiği ve bu tarihe 6102 sayılı TTK'nın 1427. maddesinde belirtilen 45 günün ilave edilmesi sonucunda davalı ... şirketinin 26.11.2016 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacı tarafça bu tarihten itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarının USD cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizin talep edilebileceği gerekçesiyle davanın kısmen kabulü ile 675.000,00 USD'nin 26.11.2016 tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarının USD cinsinden açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin isteğin reddine karar verilmiş, hüküm taraf vekillerince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi kararında bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesi ile taraf vekillerinin istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş, hüküm, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, inşaat all risk poliçesi uyarınca hasar bedelinin sigortacıdan tahsili istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.


VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, taraf vekillerinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden davalıya yükletilmesine, davacı harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,
26.05.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.