TTK 1458: Gerçekleşmiş Rizikonun Bilinmesi Halinde Geçmişe Etkili Sigorta Sözleşmesinin Geçersizliği

11. Hukuk Dairesi         2024/6372 E.  ,  2025/4809 K.
"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/560 Esas, 2024/1286 Karar
HÜKÜM : Esastan ret
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2022/359 E., 2023/210 K.


Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili ile davalı ... arasında tıbbi kötü uygulamaya ilişkin zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlendiğini, 15.05.2018 tarihinde müvekkil aleyhine Çarşamba 1. Asliye Hukuk Mahkemesinde 2018/279 E. sayılı dosyası ile dava ikame edildiğini, işbu dava ile, davacıların kızları olan ... Park Sağlık Hizmetleri A.Ş. çalışanı davalı müvekkil doktorun ihmali neticesinde kolunun kesildiğinin ileri sürüldüğü, bu nedenle protez ve diğer sağlık giderlerine ilişkin miktarların belirlenmesini ile davalılardan tahsiline karar verilmesinin talep edildiğini, davacı aleyhine karar verildiğini, davalı ... ile davacı arasında mevcut sigorta poliçesi uyarınca, sözleşme süresi içinde ve geçmiş on yıla ilişkin mesleki faaliyet nedeniyle verilen zararların teminat altına alınacağın belirlendiğini, bu şekilde müvekkilin mesleki faaliyeti kapsamında oluşan işbu zararların davalı ... şirketince teminat altına alınması gerektiğini ileri sürerek davacı tarafından ödenen 750.000,00 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; geçmişe etkili sigortada objektif olarak belirsiz bir rizikonun koruma altında olduğunu, somut olayda rizikonun subjektif olarak belirlendiğini, bu yönüyle rizikonun teminat dışında olduğunu, davacının beyan yükümlülüğüne aykırı davrandığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı ile davalı ... arasında 05.10.2017 başlama tarihli tıbbi kötü uygulamaya ilişkin zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlendiğini, poliçenin sözleşme tarihinden önceki on yıllık dönemdeki veya sözleşme süresi içinde mesleki faaliyet nedeniyle verilen zararları kapsadığı, Samsun 10. Asliye Ceza Mahkemesinin 2014/311 E., 2015/898 K. sayılı dosyasında davacının sanık olarak yargılandığını ve mahkumiyetine hükmedildiğini, soruşturma aşamasında davacının şüpheli sıfatıyla 10.12.2013 tarihinde savunmada bulunduğunu, Samsun 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2014/88 E. sayılı dosyasında davanın 19.08.2013 tarihinde açıldığını, poliçe düzenlenme tarihinden 4 yıl önce davacının rizikonun gerçekleştiğini ve hakkında tazminat davası açıldığını bildiğini, rizikonun gerçekleştiği bilgisinin davalıya bildirildiğinin ispatlanamadığı, davacının yükümlülüklerini yerine getirdiği iddiasının kabul görmediğini, gerçekleşmiş riziko nedeniyle geçmişe etkili sigorta sözleşmesi yapılmasının 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1458. maddesi uyarınca geçersiz kılındığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile poliçe tanzim tarihinden önce davacı aleyhine açılan hukuk ve ceza davaları sonucunda davacının poliçe düzenlenme tarihinde rizikodan haberdar olduğu, bu durumda TTK'nın 1458. maddesi uyarınca gerçekleşmiş riziko nedeniyle geçmişe etkili sigorta sözleşmesinin geçersiz olduğu, davanın reddine karar verilmesinin isabetli görüldüğü gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, Tıbbi Kötü Muamaleye ilişkin Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi kapsamında rizikonun gerçekleşmesi nedenine dayalı tazminat istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 03.07.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.