TTK 32, 486, Geçici 14: Sahipleri Bilinmeyen Hamiline Yazılı Pay Senetlerinin MKK Kaydı Olmaksızın Bastırılması ve Tescili İstemi
Hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına ilişkin yönetim kurulu kararının tescil ve ilan edilebilmesi için, sahipleri bilinmeyen paylar yönünden MKK sistemine kayıt yapılmasına dair bir başvuru bulunmadıkça ticaret sicil müdürlüğünün tescil talebini reddetmesi hukuka uygundur.
Davacı anonim şirket, MKK sisteminde kayıtlı olmayan ve sahipleri bilinmeyen hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına yönelik yönetim kurulu kararının tescili talebinin Ticaret Sicili Müdürlüğü tarafından reddedilmesi üzerine dava açmıştır. İlk Derece Mahkemesi davanın kabulüne karar vermişse de, Bölge Adliye Mahkemesi ilgili mevzuat uyarınca hamiline yazılı pay senetlerinin tescil ve ilan edilebilmesi için öncelikle MKK sistemine kaydedilmesinin zorunlu olduğunu belirterek davayı reddetmiştir. Temyiz incelemesi sonucunda Yargıtay, Bölge Adliye Mahkemesinin davanın reddine yönelik kararını usul ve yasaya uygun bularak onamıştır.
11. Hukuk Dairesi 2024/6370 E. , 2025/4135 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/420 Esas, 2024/1408 Karar HÜKÜM : Yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddi Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: KARAR I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin Sermaye Piyasası Kurulu kaydından ayrılmasını müteakip Merkezi Kayıt Kuruluşu A.Ş.'den (MMK) de 17.12.2021 tarihinde çıktığını, belirtilen tarihe kadar pay sahipleri bilgilerinin MKK'da olduğunu, MKK'nın bildirdiği listeye göre Hamiline Pay Kayıt Sistemine (HPKS) gerekli müracaatın yapıldığını, 06.04.2021 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Hamiline Yazılı Pay Senetlerinin Merkezi Kayıt Kuruluşuna Bildirilmesi ve Kayıt Altına Alınması Hakkında Tebliğ'in (MKK Tebliği) 4/5 hükmü uyarınca davalı Kuruma, müvekkili şirketin yönetim kurulu kararının tescili için başvurulduğunu, ancak taleplerinin, "MKK sisteminde kayıt altına alınmadan hamiline hisse basımı tescili yapılamayacağı, sadece bilinen ve MKK üzerinden kayıt oluşturulabilen pay adeti bilgisine kararda yer verilmesi gerektiği, kimin malik olduğu bilinmeyen pay adetleri ile ilgili olarak, onların da bilinip MKK kaydı yapıldığında tescile başvurulması gerektiği" gerekçesiyle reddedildiğini, ancak MKK'nın müvekkiline verdiği liste dışında 2.747.274 adet payın kimde olduğunun bilinmesine imkân olmadığını, hisse sahipleri tarafından da müvekkiline yapılmış bir başvuru olmadığını, MKK Tebliği'nin 3. maddesinin davalı tarafından uygulanmadığını, hamiline yazılı hisse senedi üzerinde malike ilişkin bir bilgi yer almayacağından basıma ilişkin kararın tescilinde sakınca olmadığını, tescili talep edilen kararda ikinci bölüm tablosu olarak yer verilen hisselerin kimde olduğunun bilinmediğini, basılacak bu hisseler üzerine verilecek numaraya göre bilahare malikin ortaya çıkması halinde HPKS'ye giriş yapılarak pay senedinin teslim edilebileceğini, MKK Tebliği'nin 4/3 hükmünde pay senetlerinin HPKS'ye kaydının öngörüldüğünü ancak pay sahiplerinin kaydını öngörmediğini ileri sürerek davalı Kurum'un 28.05.2022 tarihli kararının iptali ile müvekkili şirketin 09.05.2022 tarihli ve 1690 sayılı Yönetim Kurulu Kararının tescil ve ilânına karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili beyan dilekçelerinde davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 486. maddesi ile MKK Tebliği'nin 4. maddesi uyarınca hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgilerin senetler pay sahiplerine dağıtılmadan önce MKK'ya bildirileceği, pay senedi ve pay sahibine ilişkin ilgili mevzuatta sayılı bilgilerin bulunduğu formların şirketi temsile yetkili olanlarca beş iş günü içinde düzenlenip MKK’ya bildirilerek bu amaçla oluşturulan sisteme kaydedileceği, pay senedinin sistemde, ilgili şirketle ilişkilendirilerek özel algoritma ile üretilen tekil numara altında senet sahibi adına kaydedildiği, yapılan kayıt ve üretilen tekil numaralara ilişkin bilgilerin MKK sisteminden elektronik ortamda alındığı, MKK tarafından senet için üretilen tekil numaranın senet üzerinde görülebilecek bir yere şirket tarafından yazılacağı ve imzaya yetkili olanlardan en az ikisi tarafından imzalanacağı, birinci fıkra uyarınca düzenlenen formların, temsile yetkili yönetim kurulu üyesi ve pay sahibi tarafından ayrıca imzalanacağı, pay senetleri ve formun bir suretinin pay sahibine iade edileceği, buna göre Tebliğde düzenlenen işleyişte MKK sistemine girmeden yönetim kurulu kararı ile bastırılan HYPS üzerine MKK tarafından senet için üretilen tekil numaranın senet üzerinde görülebilecek bir yere şirket tarafından yazılacağı ve imzaya yetkili olanlardan en az ikisi tarafından imzalanacağı, davacı şirket yönetim kurulu kararında mevzuatta öngörülen şartların yerine getirildiği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekilince istinaf edilmiştir. IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile TTK'nın Geçici 14. maddesine göre, hamiline yazılı pay senedine sahip olanların, 31.12.2021 tarihine kadar MKK'ya bildirilmek üzere pay senetleri ile birlikte anonim şirkete başvuracağı, başvuru üzerine anonim şirket yönetim kurulunun, beş iş günü içinde hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgileri MKK'ya bildireceği, pay sahiplerinin anonim şirkete başvurmaması halinde bu Kanundan doğan paya bağlı haklarını gerekli başvuru yapılıncaya kadar kullanamayacağı, TTK'nın 486/2 hükmüne göre de payların hamiline yazılı olması halinde yönetim kurulunun, pay bedelinin tamamının ödenmesi tarihinden itibaren üç ay içinde pay senetlerini bastırıp pay sahiplerine dağıtacağı, yönetim kurulunun hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına ilişkin kararının tescil ve ilan edileceği, hamiline yazılı pay sahipleri ile sahip oldukları paya ilişkin bilgilerin, senetler pay sahiplerine dağıtılmadan önce MKK'ya bildirileceği, pay senedi bastırılıncaya kadar ilmühaber çıkarılabileceği, ilmühaberlere kıyas yoluyla nama yazılı pay senetlerine ilişkin hükümlerin uygulanacağı, MKK Tebliği'ne göre ise 01.04.2021 tarihinden itibaren hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına ilişkin yönetim kurulu kararının tescil ve ilân edilebilmesi için öncelikle hamiline yazılı pay senetlerinin MKK sistemine kaydedilmesinin zorunlu olduğu, 01.04.2021 tarihi itibariyle mevcut hamiline yazılı pay senedi sahiplerine bu senetlerini 31.12.2021 tarihine kadar MKK’ya kaydettirme zorunluluğu getirildiği, somut olayda davacı tarafça tescil talebine konu edilen 09.05.2022 tarihli yönetim kurulu kararında yer alan ikinci tablodaki hamiline yazılı hisse senetlerinin MKK sistemine kayıtlı olmadığı, sahipleri bilinmeyen hamiline yazılı pay senetlerinin MKK sistemine kaydedilmesiyle ilgili bir başvuru bulunmadıkça ilgili şirketin bu konuda bir yükümlülüğü olmadığı gibi bu konuda alınan yönetim kurulu kararının tescil ve ilan zorunluluğu bulunmadığı, Ticaret Sicil Müdürlüğü cevabi yazısına göre, davacı şirketin talebe konu 09.05.2022 tarihli yönetim kurulu kararında yer alan birinci tablodaki MKK sistemine kayıtlı hamiline yazılı hisse senetlerine yer veren 13.06.2022 tarihli davacı şirket yönetim kurulu kararının 29.06.2022 tarihinde davalı Kurum tarafından tescil ve ilan edildiği de gözetildiğinde TTK'nın 32. maddesi uyarınca tescil ve ilan konusunda denetim yükümlülüğü bulunan davalının, davacının başvurusuna karşı verdiği 18.05.2022 tarihli cevabı usul ve yasaya uygun olduğundan davanın reddine karar verilmesi gerekirken kabulünün doğru olmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, buna göre davanın reddine karar verilmiş, hüküm davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir. V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, Ticaret Sicil Müdürlüğü kararının iptali ile davacı şirket yönetim kurulu kararının tescil ve ilanı taleplerine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI.SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 16.06.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.
- bamİstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi2024/420 E.2024/1408 K.Yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın reddi
- ilk dereceİlk Derece MahkemesiDavanın kabulü
- m. 486/ (2)· BAM: Hamiline yazılı pay senetlerinin bastırılmasına ilişkin yönetim kurulu kararının tescil ve ilan edilebilmesi için öncelikle MKK sistemine kaydedilmesinin zorunlu olduğunun tespiti
- m. Geçici 14· BAM: Hamiline yazılı pay senedi sahiplerinin MKK'ya bildirilmek üzere şirkete başvurma zorunluluğu ve süresi kapsamında değerlendirme
- m. 32· BAM: Ticaret Sicil Müdürlüğünün kanuni tescil ve ilan konusundaki denetim yükümlülüğü çerçevesinde işlemin uygun bulunması
- hamiline yazılı pay senedi
- merkezi kayıt kuruluşu
- ticaret sicili
- tescil ve ilan
- yönetim kurulu kararı
- anonim şirket
- pay senedi basımı