Yargıtay 11. Hukuk Dairesi

TTK 54, 55, 56: Eski Çalışanın Rakip Firmaya Geçmesi, Müşteri Portföyünün Taşınması İddiası ve Çalışma Özgürlüğü Bağlamında Haksız Rekabet Koşulları

Esas2024/2584E.Karar2025/1750K.12 Mart 2025

OnamaOy birliği

Karar Özü

Salt işçinin eski işinden ayrılarak aynı sektördeki rakip bir firmada çalışmaya başlaması ve bir kısım müşterilerin de bu firmaya geçmesi, dürüstlük kurallarına aykırı somut bir ayartma veya hukuka aykırı veri kullanımı kanıtlanamadığı sürece Anayasa ile güvence altına alınan çalışma özgürlüğü kapsamında olup haksız rekabet teşkil etmez.

Özet

Davacı şirket, eski yöneticisinin gizli müşteri bilgilerini kopyalayarak rakip davalı şirkete geçtiğini ve diğer personeli de ayartarak haksız rekabete yol açtığını ileri sürüp tazminat talep etmiştir. İlk derece mahkemesi haksız rekabetin oluştuğu gerekçesiyle maddi ve manevi tazminat taleplerini kabul etmiş; ancak Bölge Adliye Mahkemesi, somut bir hukuka aykırılık veya aldatıcı eylem kanıtlanamadığını, serbest rekabet ortamında müşterilerin ve personelin yer değiştirmesinin çalışma özgürlüğü sınırlarında kaldığını belirterek davayı reddetmiştir. Bu ret kararı Yargıtay tarafından onanmıştır.

Karar Metni6.922 karakter

11. Hukuk Dairesi         2024/2584 E.  ,  2025/1750 K.

"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2020/1812 Esas, 2023/1557Karar
HÜKÜM : Davanın reddi
İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI : 2014/1247 E., 2019/677 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü

KARAR

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirkette genel müdür yardımcısı sıfatıyla çalışan...'ün 24.01.2013 tarihinde işten ayrılarak 27.06.2013 tarihinde davalı şirket bünyesinde genel müdür sıfatı ile çalışmaya başladığını, davacıya ait müşteri bilgilerini rakip firma olan davalının özel amaçları için kullandığını, müşterileri ile irtibat kurarak onlardan müşteri olmalarını talep ettiğini ve çalışanlarına iş teklifinde bulunarak davalı şirkette işe aldığını, müvekkilinin sigorta ve risk yönetimi alanında Türkiye'nin önde gelen sigorta ve reasürans şirketlerinden biri olduğunu, yapılan haksız eylemler neticesinde itibarının zedelendiği ileri sürülerek haksız rekabet eyleminin tespitine vc önlenmesine, 100,000,00 TL manevi ve şimdilik 10.000,00 TL de maddi tazminata karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin müşterilerinin müvekkili şirket ile çalışmaya başlamasının Anayasa ile korunan çalışma ve sözleşme serbestisinin doğal bir sonucu olduğunu, bir fiilin haksız rekabet teşkil edebilmesi için öncelikle aldatıcı ve dürüstlük kurallarına aykırı olarak yapılmış olması gerektiğini, davalının çalışanlarını sözleşmelerini ihlal etmek suretiyle ya da başka yollarla kendisiyle çalışmaya teşvik etmediğini ya da ayartmadığını, davacının bilgilerinin müvekkili şirketin iktisadi amaçları için kullanılmadığını, müşteri bilgilerinin çoğunun sigorta sektöründe rol alan sigorta şirketleri tarafından doğrudan ya da dolaylı yollarla ama hukuka uygun olarak öğrenildiğini, zararın somut olarak ispat edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirkette genel müdür yardımcısı olarak çalışan ...'ün şirketten ayrıldığı ve kısa bir zaman içerisinde davalı şirkette pozisyonunda yükselerek geçtiği , 2013-2014 yılları içinde önemli pozisyonlarda çalışan 5 yöneticinin daha davacı şirketten ayrılıp pozisyonlarında yükselerek davalı şirkete geçtikleri, dinlenen tanık beyanları ile sabit olduğu üzere ...'ün şirketten ayrılmadan kendi bilgisayarına davacı şirketin müşteri datalarını kopyalarak aldığı, izinsiz ele geçirilen müşteri portföyünde bulunan bazı firmaların yukarıda bahsedilen 6 çalışanın davalı şirkete geçmesiyle birlikte aynı zaman diliminde davalı şirketin müşteri portföyüne geçmiş oldukları, yine dinlenen tanık beyanlarına göre müşterilerin aranarak daha iyi koşullarla kendileri ile çalışmalarının teklif edildiği, Yargıtay içtihatlarında belirtilen ticari rekabet ortamının bozulduğu, güven ilişkisinin zedelenmiş olduğu, tanık beyanlarına ek olarak yaptırılan defter incelemelerine göre prim gelirlerinde azalış olup davacı şirketin zarara uğradığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) 56. maddesi uyarınca "elde edilmesi muhtemel menfaatlerin" maddi tazminat olarak davacı tarafça istenebileceği, buna göre hesaplanan davalı şirkete geçen müşteri portföyündeki beher firmadan kazanılan yıllık komisyon geliri toplamının 493.248,00 TL olduğu, maddi tazminat olarak bu bedel üzerinden davanın kabulüne ve ayrıca kişilik hakları ve ticari itibarı zedelenen davacı yararına 100.000,00 TL manevi tazminata ve davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı tarafça istinaf edilmiştir.

IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı şirket tarafından davacı şirket çalışanlarına iş teklifinde bulunulduğu hususunda açıklama bulunmadığı gibi davacının davalı şirketin dava dışı çalışanlarını ayartmak suretiyle davacı şirketten ayrılmasını sağladığına dair somut bir delil de sunulmadığı, salt işçinin bir şirketteki işinden ayrılarak aynı sektörde faaliyet gösteren başka bir firmada çalışmaya başlaması haksız rekabetin ispatı için yeterli olmayıp, aksinin kabulünün Anayasa'da güvence altına alınan çalışma özgürlüğünün ihlali anlamına geldiği, davacı tanıklarının, davacı şirketin müşteri portföyüne ilişkin belgelerin ...'ün bilgisayarında olduğuna dair beyanları dışında davacı şirketin müşteri portföyünün davalı şirket bünyesine geçtiğine ilişkin somut bir delil bulunmadığı, davalının davacı şirketin müşterileriyle e-mail yoluyla irtibata geçildiği hususunda dosya kapsamında somut bir delil bulunmadığı, tarafların bulunduğu sektörde rakiplerin müşteriyi paylaşmak zorunda oldukları, düzenlenen tekliflerin karşılaştırılarak en ideal poliçenin satın alınması yoluna gidilmesi, sunulan hizmetin kalitesi, fiyat politikası gibi sair ekonomik nedenlerin de tercihte etkili olduğu gerçeği karşısında davalının haksız rekabet teşkil edecek eylemi bulunmadığı, davalının elde edeceği her müşterinin doğal olarak rakiplerinden elde edeceği müşterileri olduğu, bir kısım personelin davalıya geçtiği ve müşteri kaybedildiği hususu doğru olmakla birlikte, davalı şirketin hukuka aykırı eylemlerine rastlanılmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın reddine karar verilmiş, karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, haksız rekabetin önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı harcın istek halinde ilgiliye iadesine, 12.03.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.

Alt Mahkeme Zinciri

bam
İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi
2020/1812 E.2023/1557 K.
Davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurularak davanın reddine
ilk derece
İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
2014/1247 E.2019/677 K.
Davanın kabulü ile 493.248,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline

TTK Atıfları (3)

Diğer Mevzuat

6100 sayılı HMKHMK m. 355HMK m. 369/1HMK m. 370/1HMK m. 372

HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına

Etiketler

haksız rekabet
çalışma özgürlüğü
müşteri portföyü
işçi ayartma
maddi tazminat
manevi tazminat
ticari sır

Bağlı TTK Maddeleri

11. Hukuk Dairesi 2024/2584 E. , 2025/1750 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/1812 Esas, 2023/1557Karar HÜKÜM : Davanın reddi İLK DERECE MAHKEMESİ : İstanbul 7. Asliye Ticaret Mahkemesi SAYISI : 2014/1247 E., 2019/677 K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü KARAR I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirkette genel müdür yardımcısı sıfatıyla çalışan...'ün 24.01.2013 tarihinde işten ayrılarak 27.06.2013 tarihinde davalı şirket bünyesinde genel müdür sıfatı ile çalışmaya başladığını, davacıya ait müşteri bilgilerini rakip firma olan davalının özel amaçları için kullandığını, müşterileri ile irtibat kurarak onlardan müşteri olmalarını talep ettiğini ve çalışanlarına iş teklifinde bulunarak davalı şirkette işe aldığını, müvekkilinin sigorta ve risk yönetimi alanında Türkiye'nin önde gelen sigorta ve reasürans şirketlerinden biri olduğunu, yapılan haksız eylemler neticesinde itibarının zedelendiği ileri sürülerek haksız rekabet eyleminin tespitine vc önlenmesine, 100,000,00 TL manevi ve şimdilik 10.000,00 TL de maddi tazminata karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacı şirketin müşterilerinin müvekkili şirket ile çalışmaya başlamasının Anayasa ile korunan çalışma ve sözleşme serbestisinin doğal bir sonucu olduğunu, bir fiilin haksız rekabet teşkil edebilmesi için öncelikle aldatıcı ve dürüstlük kurallarına aykırı olarak yapılmış olması gerektiğini, davalının çalışanlarını sözleşmelerini ihlal etmek suretiyle ya da başka yollarla kendisiyle çalışmaya teşvik etmediğini ya da ayartmadığını, davacının bilgilerinin müvekkili şirketin iktisadi amaçları için kullanılmadığını, müşteri bilgilerinin çoğunun sigorta sektöründe rol alan sigorta şirketleri tarafından doğrudan ya da dolaylı yollarla ama hukuka uygun olarak öğrenildiğini, zararın somut olarak ispat edilmesi gerektiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı şirkette genel müdür yardımcısı olarak çalışan ...'ün şirketten ayrıldığı ve kısa bir zaman içerisinde davalı şirkette pozisyonunda yükselerek geçtiği , 2013-2014 yılları içinde önemli pozisyonlarda çalışan 5 yöneticinin daha davacı şirketten ayrılıp pozisyonlarında yükselerek davalı şirkete geçtikleri, dinlenen tanık beyanları ile sabit olduğu üzere ...'ün şirketten ayrılmadan kendi bilgisayarına davacı şirketin müşteri datalarını kopyalarak aldığı, izinsiz ele geçirilen müşteri portföyünde bulunan bazı firmaların yukarıda bahsedilen 6 çalışanın davalı şirkete geçmesiyle birlikte aynı zaman diliminde davalı şirketin müşteri portföyüne geçmiş oldukları, yine dinlenen tanık beyanlarına göre müşterilerin aranarak daha iyi koşullarla kendileri ile çalışmalarının teklif edildiği, Yargıtay içtihatlarında belirtilen ticari rekabet ortamının bozulduğu, güven ilişkisinin zedelenmiş olduğu, tanık beyanlarına ek olarak yaptırılan defter incelemelerine göre prim gelirlerinde azalış olup davacı şirketin zarara uğradığı, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (6102 sayılı TTK) 56. maddesi uyarınca "elde edilmesi muhtemel menfaatlerin" maddi tazminat olarak davacı tarafça istenebileceği, buna göre hesaplanan davalı şirkete geçen müşteri portföyündeki beher firmadan kazanılan yıllık komisyon geliri toplamının 493.248,00 TL olduğu, maddi tazminat olarak bu bedel üzerinden davanın kabulüne ve ayrıca kişilik hakları ve ticari itibarı zedelenen davacı yararına 100.000,00 TL manevi tazminata ve davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı tarafça istinaf edilmiştir. IV. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı şirket tarafından davacı şirket çalışanlarına iş teklifinde bulunulduğu hususunda açıklama bulunmadığı gibi davacının davalı şirketin dava dışı çalışanlarını ayartmak suretiyle davacı şirketten ayrılmasını sağladığına dair somut bir delil de sunulmadığı, salt işçinin bir şirketteki işinden ayrılarak aynı sektörde faaliyet gösteren başka bir firmada çalışmaya başlaması haksız rekabetin ispatı için yeterli olmayıp, aksinin kabulünün Anayasa'da güvence altına alınan çalışma özgürlüğünün ihlali anlamına geldiği, davacı tanıklarının, davacı şirketin müşteri portföyüne ilişkin belgelerin ...'ün bilgisayarında olduğuna dair beyanları dışında davacı şirketin müşteri portföyünün davalı şirket bünyesine geçtiğine ilişkin somut bir delil bulunmadığı, davalının davacı şirketin müşterileriyle e-mail yoluyla irtibata geçildiği hususunda dosya kapsamında somut bir delil bulunmadığı, tarafların bulunduğu sektörde rakiplerin müşteriyi paylaşmak zorunda oldukları, düzenlenen tekliflerin karşılaştırılarak en ideal poliçenin satın alınması yoluna gidilmesi, sunulan hizmetin kalitesi, fiyat politikası gibi sair ekonomik nedenlerin de tercihte etkili olduğu gerçeği karşısında davalının haksız rekabet teşkil edecek eylemi bulunmadığı, davalının elde edeceği her müşterinin doğal olarak rakiplerinden elde edeceği müşterileri olduğu, bir kısım personelin davalıya geçtiği ve müşteri kaybedildiği hususu doğru olmakla birlikte, davalı şirketin hukuka aykırı eylemlerine rastlanılmadığı gerekçesiyle davalının istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, davanın reddine karar verilmiş, karar, davacı vekilince temyiz edilmiştir. V. TEMYİZ A. Dava ve Hukuki Nitelendirme Dava, haksız rekabetin önlenmesi ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik olarak yapılan istinaf başvurusu üzerine 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 355. vd. maddeleri kapsamında yöntemince yapılan inceleme sonucunda Bölge Adliye Mahkemesince esastan verilen nihai kararda, dosya kapsamına göre saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kurallarına aykırı bir yön olmadığı gibi aynı Kanun'un 369/1 hükmü ve 371. maddesinin uygulanmasını gerektirici nedenlerin de bulunmamasına göre usul ve yasaya uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir. VI. SONUÇ: Yukarda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, aşağıda yazılı harcın istek halinde ilgiliye iadesine, 12.03.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.